+ A - تاریخ ۲۵ آبان ۱۳۹۴ - ۱۷:۰۰ کد مطلب: 135946
نسخه مناسب چاپچاپ ارسال به دوست
مهران کرمی
نفوذ و سد نفوذ
نفوذ و سد نفوذ

 

«بحران نفوذ» (penetration crisis) یکی از بحران‌های پنج‌گانه‌ توسعه به شمار می‌رود که در سر راه پیشرفت و یکپارچگی کشورهای در حال توسعه قرار می‌گیرد وجود یک، چند یا همه این بحران‌ها (هویت، مشروعیت، نفوذ، مشارکت و توزیع) می‌تواند بخشی یا کلیت موجودیت یا انسجام سیاسی یک نظام را در سطوحی با خطر مواجه کند. طبیعی است وقتی از بحران نفوذ در ادبیات سیاسی یک کشور استفاده می‌شود، بحث نفوذ در دانش سیاسی ناظر به دو موضوع در ظاهر متفاوت ولی به هم وابسته است.

یکی از دست رفتن یا کم‌رنگ شدن نفوذ سیاسی، فرهنگی و... در درون نظام سیاسی است و دیگری نفوذ بیگانه که زمینه دخالت خارجی به‌شمار می‌رود. درواقع می‌توان گفت اولی مقدمه‌ای است برای دومی و نفوذ بیگانه وقتی به بار می‌نشیند که نفوذ داخلی کم‌رنگ شده یا از دست رفته باشد.
نقطه مقابل از دست رفتن نفوذ داخلی و تحقق نفوذ خارجی وقتی است که مدیران یک نظام سیاسی در درون به انسجام و یکپارچگی رسیده و توانسته باشند جامعه و مردم را نیز با خود همراه کنند.
در همه نظام‌های سیاسی تا زمانی که میان ارکان حاکمیت و نخبگان سیاسی با وجود اختلاف‌نظرها و تعدد و تکثر احزاب، همسویی وجود داشته باشد، خطری هرچند بزرگ آن نظام را تهدید نمی‌کند. طی روزها و هفته‌های اخیر بحث نفوذ به یکی از کلیدواژه‌های ادبیات سیاسی جناح‌های مختلف وارد شده ‌است.

این هشدار به‌ویژه در آنجا که کلیت نخبگان سیاسی و مدیریت کلان سیاسی کشور را متوجه خطرهای پیش روی نظام جمهوری اسلامی به‌ویژه پس از شرایط به وجود آمده در دوران پساتحریم کند، امری ستودنی است و همه ارکان حاکمیت از قوه مجریه و دستگاه‌های امنیتی تابع آن تا نهاد قانون‌گذاری و دستگاه قضایی و نظام رسانه‌ای که از آن به نام رکن چهارم دموکراسی یاد می‌شود ملزم به داشتن حساسیت نسبت به چنین خطری هستند. خطر زمانی بروز می‌کند که در میان نخبگان حاکم و ارکان نظام در نظر بر سر تعریف و در عمل بر سر مصداق‌یابی نفوذ به اختلاف می‌رسند و خطر بزرگ‌تر زمانی است که این نهادها و مسئولان به جای انجام مذاکره برای مدیریت و حل بحران در فضای رسانه‌ای به هم پاسخ دهند و از میان افکار عمومی یارگیری کنند که این مساله نیز خطر دوقطبی شدن جامعه را به‌ویژه در آستانه انتخابات آینده تشدید می‌کند. آن‌چه به‌ویژه پس از اعلام بازداشت تنی چند از همکاران مطبوعاتی بروز کرد نشانه‌های بروز چنین خطری را گوشزد کرد.

این واقعه درست به این می‌ماند که سیستم ایمنی بدن به سیستم عصبی آن حمله و فرد را فلج می‌کند. طبیعتا در بروز چنین وضعیتی در سطح کشور نمی‌توان به وضوح قضاوت کرد که حق با سیستم ایمنی است یا سیستم عصبی و آیا خدای نکرده نظام رسانه‌ای در معرض نفوذ عوامل بیگانه قرار گرفته‌اند یا هشدارهای سیستم امنیتی اشتباه بوده است. لیکن نتیجه آن ‌به‌ویژه چنانچه منجر به واکنش‌هایی در سطح کلان مدیریتی کشور شود این نگرانی را پدید می‌آورد که مدیریت کشور از درک ریشه‌های مشکلات ناتوان و از درمان آن عاجزند.
از اینجاست که بحران‌های بعدی ممکن است یکی پس از دیگری بروز کند و در نخستین مرحله اعتماد مردم به درست بودن تصمیم‌گیری‌ها و کارآمدی یک نظام سیاسی نخستین قربانی جنگ میان جناح‌های حاکمیت و القای این تصور است که دو جناح سیاسی کشور کمر به حذف یکدیگر بسته‌اند. گرچه در عمل عقلانیت سیاسی تاکنون مانع از آن شده است که جمهوری اسلامی و نظام سیاسی کشور دستخوش چنین خطراتی شود که نمونه آن را در اغلب کشورهای همسایه ایران می‌توان دید، اما توجه به حساسیت‌های این مساله از طرف مسئولان عالی‌رتبه کشور ضرورتی دوچندان دارد زیرا این مسئولان نه‌تنها شخصیت‌های سیاسی و مدیریتی کشور هستند بلکه رفتار و گفتار آنها به به اعتبار جایگاهشان در اعتقادات دینی مردم نیز تاثیر خواهد گذاشت. از این رو کاسته شدن از نفوذ مسئولان سیاسی کشور و تشدید اختلاف بین آنها می‌تواند زمینه نفوذ بیگانه را فراهم کند.
بنا براین جا دارد که از باب نقد منصفانه و پاسخگویی مسئولانه که شعار نمایشگاه بیست‌و یکم مطبوعات بود، مقامات کشور را به خویشتن‌داری و پرهیز از دامن زدن به اختلاف در یکی از طلایی‌ترین دوران حیات سیاسی از زمان پیروزی انقلاب اسلامی دعوت کرد.

 

نظر ها
افزودن جدید
نوشتن نظر
نام:
ایمیل:
 
عنوان:
 
کد آنتی اسپم نمایش داده شده در عکس را وارد کنید.
 
  • آخرین خبرها
  • پربیننده‌ها
صندلی جاکفشی ایکیا ایران
0.1661